ابرت بویل این قانون را در سال 1662، با دادن رابطه ای بین فشار و حجم جرمی معین از یک گاز در دمای ثابت، پیشنهاد کرد
این قانون بیان می کند که در دمای ثابت حجم جرمی معین از گاز با فشار آن گاز به طور عکس متناسب است که به صورت زیر بر قرار است :
ابرت بویل این قانون را در سال 1662، با دادن رابطه ای بین فشار و حجم جرمی معین از یک گاز در دمای ثابت، پیشنهاد کرد
این قانون بیان می کند که در دمای ثابت حجم جرمی معین از گاز با فشار آن گاز به طور عکس متناسب است که به صورت زیر بر قرار است :
در شرایطی که دما ثابت است و یا PV = K = ثابت. زمانی که در یک دمای معین فشار گاز از P1 به P2 تغییر کند، رابطه می نتیجه شود:
P1V1 = P2 V2 = ثابت
در جایی که V2 حجم نهایی گاز محسوب می شود. حاصل ضرب حجم و فشار یک جرم معین از گاز در دمای ثابت، یک مقدار ثابتی می شود. از نظر آزمایشگاهی می توان این مسئله را با تهیه کردن نمودار فشار - حجم برای 10g از گاز اکسیژن در دمای 25 درجه سانتی گراد تأیید کرد. در نهایت مشاهده خواهد شد که با افزایش فشار، حجم کاهش می یابد و حاصل ضرب PV به صورت ثابت برقرار می گ
و در حالی که نمودار را به صورت حاصل ضرب PV (در طول محور y ) بر حسب فشار (در طول محور x ) رسم کنیم، به شکل خطی افقی به دست می آید که PV نشان دهنده ی یک مقدار ثابت می باشد حتی در شرایطی که ما فشار را تغییر دهیم.
این قانون بیان می کند که در دمای ثابت حجم جرمی معین از گاز با فشار آن گاز به طور عکس متناسب است
منحنی فشار - حجم در دماهای مختلف برای یک گاز معین، متفاوت است. نمودار PV در مقابل P در دمای متفاوت به عنوان نمودار هم دما شناخته می شود به طوریکه منحنی بالاتر مربوط به دمای بالاتری می شود. قانون بویل در واقع طبیعت تراکم پذیر گاز را که اندازه ای از دانسیته ی افزایش یافته اش می باشد، بیان می کند.
کلمات کلیدی:
ژاک شارل فیزیکدان فرانسوی درسال 1787 میلادی به رابطه اثر دما برحجم گاز ها درفشار ثابت پی برد. اوباانجام آزمایش برروی گازهای متفاوت وبامقادیر مختلف دریافت،که براثرتغییر دما به اندازه یک درجه سیلیسیوس ، حجم گازها به اندازه 273/1 برابرحجم آن گاز در دمای صفردرجه سیلیسیوس (oC) تغییر می یابد. قانون شارل را می توان دررابطه زیر خلاصه نمود . V = V0 +1/273 V0 t V حجم گازدردمای t درجه ( برحسب V0 ، ( oC حجم گازدرصفردرجه سیلیسیوس می باشد. اگر نمودار تغییرات حجم گازهارا برحسب تغییردما (برحسب oC ) رسم نمایید خطوط راستی به دست خواهد آمد که اگرآنها را ادامه دهید ( برون یابی ) ،مشاهده خواهد کرد که همگی محورافقی را در ( 273ـ oC ) قطع خواهند نمود . لرد کلوین - دانشمند انگلیسی پنجاه سال بعد از شارل این دما را صفر مطلق نامید.این یافته ها می رساند که در( 273-) درجه سیلسیوس گاز حجمی ندارد،و یا ناپدید خواهد شد اما تمام گازها قبلا از رسیدن به این دما مایع می شوند و رابطه شارل برای مایعات وجامدات صدق نمی کند. |
.
کلمات کلیدی:
آبی که امروزه مورد استفاده قرار می دهیم، صدها میلیون سال است که وجود دارد و مقدار آن خیلی تغییر نکرده است. آب در سرتاسر دنیا حرکت می کند، شکل آن تغییر می کند، توسط گیاهان و جانوران جذب می شود اما هرگز ناپدید نشده و از بین نمی رود.
آب چرخه ای عظیم و دائمی را طی می کند که آن را چرخه آب می نامیم.
فرآیندهای متعددی با هم در کارند که در مجموع موجب می شوند آبهای زمین به صورت چرخه دائما در حرکت باشند.
چرخه آب پنج فرآیند دارد: تراکم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخیرو تعریق. این فرآیندها همزمان بوده و به غیر از بارش، بقیه دائمی می باشند.
این پنج فرآیند، تراکم، بارش، نفوذ، روان آب و تبخیرو تعریق، با هم چرخه آب را می سازند.
بخار آب متراکم شده و ابرها را تشکیل می دهدکه در شرایط مناسب منجر به بارش می شود. باران به سطح فرو می ریزد و به خاک نفوذ می کند یا به صورت روان آب جریان می یابد. آب سطحی(مثل دریاچه ها، رودخانه ها، اقیانوسها و غیره) تبخیر شده و به صورت رطوبت به جو بر می گردند در حالیکه گیاهان طی فرآیند تعریق، آب را به جو برمی گردانند.
تراکم فرآیندی است که طی آن آب از حالت بخار به حالت مایع تبدیل می شود. غالبا بخار آب موجود در هوا، به سمت بالا می رود. یعنی هوای گرم و مرطوب بالا رفته و هوای سرد به سمت پایین حرکت می کند. همانطور که هوای گرمتر بالا می رود، بخار آب انرژی خود را از دست داده و حرارت آن افت می کند. در نتیجه، بخار آب به حالت مایع یا یخ در می آید.
می توانید در عمل،فرآیند تراکم را مشاهده کنید، هنگامیکه بطری نوشابه ی سردی را از یخچال برداشته و آن را در هوای اتاق قرار می دهید. دقت کنید که لیموناد چگونه خارج می شود. آب نمی تواند از داخل بطری خارج شود بلکه به صورت بخار آب به هوا وارد می شود. همانطور که هوای اطراف سرد می شود، آب به صورت قطره در می آید.
بارش، آبی است که به صورت باران، تگرگ یا برف از ابرها می بارد. بارش وقتی آغاز می شودکه بخار آب متراکم شده و در اتمسفر سنگین شود. در نتیجه نمی تواند در جریان هوای اتمسفر باقی بماند و فرو می ریزد. در بعضی موارد، آب بارش، قبل از اینکه به سطح برسد، تبخیر می شود. اگرچه در اکثر موارد،آب بارش به سطح زمین می رسد و در سطح جریان می یابد، علاوه بر آن آب سطحی دررودخانه ها و دریاچه ها هم جمع می شود یا با نفوذ به خاک، آب زیرزمینی را تشکیل می دهد.
بخشی از بارش که به سطح زمین می رسد، طی فرآیند نفوذ به داخل زمین می رود. میزان آبی که به زمین نفوذ می کند بسته به درجه شیب زمین، میزان و نوع پوشش گیاهی، نوع خاک و سنگ و میزان اشباع شدگی خاک، متفاوت است. وجود سوراخهای بیشتر(ترکها، حفره ها، درزه ها)، میزان نفوذ را افزایش می دهد. آبی که به خاک نفوذ نکند، در سطح به صورت روان آب جاری می شود.
بارشی که به سطح زمین می رسد اما به خاک نفوذ نمی کند روان آب نامیده می شود. روان آب در نتیجه ذوب برف و یخ هم به وجود می آید.
هنگامی که میزان بارش زیاد است، خاکها از آب اشباع می شوند. با افزایش بارش، آب اضافی نمی تواند به خاک وارد شود. روان آب به رودخانه ها و رودها وارد شده و مقدار زیادی از آب اضافی جریان می یابد. آب سطحی همیشه به سمت پایینترین نقطه ممکن، معمولا اقیانوسها، حرکت می کند. در طول این مسیر، بخشی از آب تبخیر می شود، بخشی به زمین نفوذ کرده یا برای مقاصد کشاورزی یا صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد.
تبخیر و تعریق، آبی است که از زمین تبخیر شده و یا توسط گیاهان تعریق می شود. تبخیر و تعریق، راهی برای ورود مجدد بخار آب به هواست.
تبخیر، هنگامی رخ می دهد که انرژی تابشی خورشید، آب راگرم کرده و سبب می شود که ملکولهای آب فعال شوند در نتیجه بخشی از آنها، به صورت بخار وارد اتمسفر می شوند.
تعریق، هنگامی رخ می دهد که گیاهان آب را توسط ریشه جذب کرده و آن را از طریق برگها پس می دهند که این فرآیند به علت حذف و انتقال آلاینده ها، آب را تمیز می کند.
همانطور که دیدید، فرآیندهای بسیاری در جریان هستند تا آب مورد نیاز شما تامین شود. این فرآیندها همیشه در جریان هستند. اگر قطب جنوب یخ زده است، به آن معنا نیست که در آن تبخیر رخ نمی دهد(یخ می تواند مستقیما، طی فرآیندی که تصعید نامیده می شود، به بخار تبدیل شود و اگر بیابان ساهارا بسیار داغ است، به آن معنا نیست که در آن بارندگی صورت نمی گیرد(بارش قبل از این که به زمین برسد، تبخیر می شود).
کلمات کلیدی:
آیا می دانید چرا پرندگان به هنگام خواب روی یک پا می خوابند
|
آیا تا به حال پرنده ای را که خوابیده است ، دیده اید ؟ فکر می کنید چرا آنها روی یک پا می خوابند و گاهی سرشان را لای بالشان می کنند .
قبل از دیدن جواب ، کمی فکر کنید .
|
پای پرندگان فاقد پر است و برای اینکه پرنده گرمای خود را از طریق پاهایش از دست ندهد یکی از پاهایش را زیر بالش می برد و فقط روی یک پا می خوابد .
نگران نباشید آنها با همان یک پا نیز کاملا می توانند تعادل خود را حفظ کنند و نیافتند .
به نظر میرسد به همین علت است که پرنده سرش را زیر بال خود می برد .
شاید اگر پتو داشت از این کارها نمی کرد !! .
کلمات کلیدی: